کولیک نوزاد چیست؟

کولیک یا قولنج عبارت است از گریه های مکرر، طولانی و شدید نوزاد. این وضعیت برای والدین می‌تواند بسیار اذیت‌ کننده باشد؛ زیرا گریه نوزاد هیچ علت مشخصی ندارد و به نظر میرسد هیچ کاری منجر به آرام شدن نوزاد نمی شود. این اتفاق معمولاً در ساعات عصر رخ می‌دهد، زمانی که والدین خود نیز اغلب خسته و بی‌توجه به مسائل خود می‌شوند. دوره های کولیک اصولا هنگامی که سن نوزاد حدود 6 هفته است به اوج خود می رسد و بعد از 3 الی 4 ماهگی به مقدار قابل توجهی کم می شود. بهتر است بدانید که این گریه های بیش از حد با مرور زمان حل می شود.  والدین می‌توانند با انجام اقدامات مناسب، نقش موثری در کاهش شدت و مدت زمان دوره‌های کولیک نوزاد، کاهش استرس خود و تقویت ارتباط با فرزندان خود ایفا کنند.

کولیک چیست؟

در حقیقت تعریف دقیقی برای کولیک نوزادی وجود ندارد. هنگامی که نوزاد تازه متولد شده که سلامت کامل و تغذیه مناسب دارد، بیشتر از 3 ساعت در روز، 3 روز در هفته و به شکل مداوم تا 3 هقته گریه های بی وقفه و جیغ دار داشته باشد؛ به آن کولیک نوزادی یا قولنج نوزادی می گویند. لازم به ذکر است بدانید که کولیک بیماری نبوده و در حقیقت اثرات طولانی مدت و یا عوارض جانبی در آینده برای نوزادتان به همراه نخواهد داشت.

علائم کولیک نوزاد

1. گریه ی شدید که امکان دارد بیشتر شبیه به جیغ زدن و یا نشان دهنده ی درد باشد.
2. داشتن زمان بندی مشخص
3. بی قراری شدید حتی پس از تمام شدن گریه
4. گریه کردن بدون هیچ علت مشخصی
5. تغییر رنگ صورت ( قرمز شدن پوست)
6. تنش بدنی مثل پاهای کشیده یا سفت، مشت های گره کرده، بازوهای سفت
7. بدغذایی نوزاد ( خودداری از خوردن شیر مادر)

علت ایجاد کولیک در دوران نوزادی

علت ایجاد کولیک ناشناخته بوده و امکان دارد ناشی از عوامل مختلفی باشد. برخی تئوری هایی که به عنوان علت ایجاد کولیک نوزاد شناخته می شوند شامل موارد زیر است.

• تکمیل نشدن دستگاه گوارش
• اضطراب یا استرس خانوادگی
• حساسیت غذایی
• داشتن تغذیه کم و یا بیش از حد مجاز
• گاز معده
• حساسیت بیش از حد به نور، سر و صدا و…
• عدم تحمل لاکتوز
• بلع هوای بیش از حد زمان مکیدن شیر
• عدم تعادل باکتری های سالم در دستگاه گوارش
• رفلاکس محتویات معده
• اسپاسم عضلات

روش های تشخیص کولیک نوزاد

1. گوش دادن به صدای قلب، ریه و شکم
2. ارزیابی واکنش به حرکت یا لمس
3. معاینه چشم ها، اندام ها، انگشت های دست و پا، گوش
4. اندازه گیری قد، وزن و دور سر نوزاد
5. جستجوی علائم التهاب ، بثورات پوستی و یا سایر علائم آلرژی و یا عفونت

درمان کولیک

• درمان خانگی کولیک

داشتن فهرستی از استراتژی های آرامش بخش می تواند برای درمان کولیک موثر باشد. توجه داشته باشید که بایستی روش های گوناگونی را تست کنید. برخی از آنها امکان دارد تاثیر گذار باشند و یا حتی فقط یک بار کاربرد داشته باشند.

1. بهره گیری از پستانک
2. نوزاد تان را ماشین بیرون ببرید و یا او را داخل کالسکه بگذارید و راه بروید
3. نوزاد تان درون یک پتو نازک و بزرگ بپیچید
4. پشت کودک تان را ماساژ دهید
5. از نویز بهره گیری کنید ( صدای سشوار، جاروبرقی، لباسشویی و…)

• تغییر روش غذا دادن به نوزاد

برای تسکین‌دهی به کودکان، تغییر در روش تغذیه آنها می‌تواند تاثیرگذار باشد. بهتر است به فرزندتان در حالی که صاف نشسته است با شیشه شیر دهید و در طول این فرآیند و پس از آن، به‌طور مرتب آروغ کودک را بگیرید. بهره گیری از شیشه شیر زاویه دار برای غذا دادن به نوزاد در حالت نشسته ایدئال ترین روش می باشد.

• تغییر رژیم غذایی مادر یا نوزاد

اگر راهکارهای فوق به کاهش گریه کودک منجر نشوند، ممکن است پزشک به شما پیشنهاد دهد که برای مدت معینی تغییراتی در رژیم غذایی کودک ایجاد کنید. با این وجود، به یاد داشته باشید که اگر فرزند شما با مشکلات آلرژی غذایی مواجه باشد، احتمالاً علائم و نشانه‌های دیگر نیز از جمله بروز بثورات پوستی، خس‌خس سینه، استفراغ یا اسهال را تجربه خواهد کرد. این نکته حائز اهمیت است که در هر تغییر رژیم غذایی، شرایط ویژه کودک شما در نظر گرفته شود.

تغییر شیر خشک:

چنانجه نوزادتان شیر خشک میخورد، پزشک پیشنهاد می کند تا یک هفته از شیر خشک حاوی پروتئین هیدرولیز شده بهره گیری کنید که پروتئین های آن به ابعاد کوچک تر تجزیه شده اند.

تغییر رژیم غذایی مادر:

در صورتی که در دوران شیردهی هستید، می توانید رژیم فاقد آلرژن های غذایی مثل تخم مرغ، آجیل، لبنیات و گندم را تست کنید. همچنین امکان دارد لازم باشد که غذاهای بالقوه تحریک کننده مثل پیاز، کلم و یا نوشیدنی های کافئین دار را حذف کنید. هر بار تنها یک ماده غذایی را حذف کنید.

بیش از حد مجاز به کودک تان شیر ندهید، زیرا این کار می تواند منجر به ناراحتی او شود. به صورت کلی تلاش کنید میان هر وعده غذایی که به کودک تان می دهید حداقل 2 ساعت الی 2.5 فاصله زمانی وجود داشته باشد.

• دارو درمانی

از آنجایی که کولیک یا همان قولنج قسمت طبیعی از زندگی برخی نوزادان است و مضر نمی باشد، اصولا دارو تجویز نمی شود. منتها در صورتی که نگران هستید و یا به سختی می توانید با این موضوع کنار بیایید بهتر است حتما برای مصرف دارو با پزشک مشورت کنید.

ماساژ شکم نوزاد برای درمان کولیک

استفاده از ماساژ شکم به عنوان یک روش تسکین‌دهنده برای درمان کولیک نوزادان می‌تواند یک گزینه مؤثر باشد. این نوع ماساژ به‌عنوان یک راهکار طبیعی برای کاهش درد‌های کولیک در نوزادان مورد توجه قرار می‌گیرد. برخی از مزایای استفاده از ماساژ شکم برای کودکان عبارتند از:

1. کمک به رفع درد های شکمی و تسکین دردهای کولیکی
2. کمک به بهبود خواب
3. کمک به رفع تنگی نفس و اضطراب
4. کمک به ایجاد رفلاکس های هضمی و نیز بهبود حرکت روده

روش های پیشگیری از کولیک نوزاد

• همیشه پس از شیردهی بادگلو را بگیرید
• در حالت خوابیده به نوزاد خود شیر ندهید
• از بالش شیردهی بهره گیری کنید
• به زمان بندی شیر دهی توجه داشته باشید
• استراحت کافی داشته باشید
• در زمان شیردهی به آرامی معده نوزاد خود را ماساژ دهی

برای درمان کولیک نوزاد چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

خوشبختانه کولیک نوزاد مشکلی نیست که احتیاج به درمان های سخت و یا پیچیده داشته باشد. چنانچه در این حیطه نگران هستید، می توانید با پزشک متخصص مشورت کنید.

در صورتی که پس از چهار ماهگی، نوزاد تان همچنان با درد و بیقراری روبه رو می باشد، بهتر است به پزشک مراجعه کنید.

کولیک تا چند ماهگی ادامه دارد؟

کولیک می تواند از چند هفته بعد از تولد شروع شود. اصولا بین 4 الی 6 هفتگی در دوران اوج خود می باشد. اصولا نوزادان در 3 الی 4 ماهگی از درد کولیک راحت می شوند.

آیا گاز روده همان کولیک است؟

از آنجایی که سیستم گوارشی نوزاد هنوز در حال رشد است، هوا می تواند به شکل گاز در آن به دام بیفتد. توجه به این موضوع بسیار مهم و حائز اهمیت است که گاز یک محصول طبیعی باکتریایی بوده و در دستگاه گوارش قرار دارد. نوزاد زمان تغذیه هوا را می بلعد. براین اساس اکثر آن ها دارای نفخ می باشند. کولیک نوزاد به گریه های بی دلیل او بر می گردد که ناشی از درد در دستگاه گوارش است.

نتیجه گیری

کولیک مشکل رایجی بوده که اکثر نوزادان در ماه های اول تولد با آن روبه رو می شوند. اصولا این موضوع با گذشت زمان برطرف می شود منتها از آنجایی که استرس زیادی به والدین وارد می کند بایستی با روش های مقابله با آن آشنا شوید. چنانچه روش هایی که در این متن از بلاگ استودیو عکاسی هامون به آن ها اشاره کردیم در آرام کردن کودک تان موثر نبود، بایستی به متخصص اطفال مراجعه کنید.